Ο Γ΄ τόμος της σειράς Οικονομικές, Κοινωνικές και Πολιτικές Συμπεριφορές & Αξίες των Ελλήνων 1980-2025, με τίτλο Κοινωνική Ταυτότητα και Στερεότυπα (2019–2023), εστιάζει σε μια περίοδο έντονων μετασχηματισμών της ελληνικής κοινωνίας. Η ανάλυση μετατοπίζεται από την καταγραφή των εξελίξεων στη διερεύνηση των βαθύτερων πολιτισμικών μηχανισμών που τις διαμορφώνουν.
Στον πυρήνα του έργου βρίσκεται η παραδοχή ότι η κοινωνική αλλαγή δεν μπορεί να κατανοηθεί αποκλειστικά μέσα από οικονομικούς ή θεσμικούς δείκτες. Οι αξίες, οι αντιλήψεις και τα στερεότυπα λειτουργούν ως ενεργά στοιχεία της συλλογικής ταυτότητας, επηρεάζοντας τον τρόπο με τον οποίο τα άτομα αντιλαμβάνονται τον εαυτό τους, τους άλλους και τη θέση τους στην κοινωνία.
Στο πλαίσιο αυτό, ο τόμος εξετάζει δεκαεννέα πολιτισμικά στερεότυπα, προσεγγίζοντάς τα όχι ως αφηρημένες έννοιες, αλλά ως συγκεκριμένες μορφές σκέψης και εκδηλώσεις συμπεριφορών. Κάθε στερεότυπο αναλύεται ως μηχανισμός που μπορεί να λειτουργήσει είτε ως στοιχείο συνοχής είτε ως εμπόδιο στην αλλαγή, αναδεικνύοντας τη διττή του λειτουργία στη δυναμική της κοινωνίας.
Η ανάλυση βασίζεται σε συνδυασμό διεθνών συγκριτικών δεδομένων, όπως το World Values Survey, και εξειδικευμένων ερευνών πεδίου που υλοποιήθηκαν στο πλαίσιο του E-Learning του ΕΚΠΑ σε συνεργασία με τη Metron Analysis. Η σύνθεση αυτή επιτρέπει τη διαχρονική αποτύπωση των τάσεων, αλλά και την κατανόηση των τρόπων με τους οποίους τα πολιτισμικά σχήματα μετασχηματίζονται ή αντιστέκονται στην αλλαγή.
Ο Γ΄ τόμος δεν περιορίζεται σε μια περιγραφική αποτύπωση. Προτείνει ένα συνεκτικό πλαίσιο για την κατανόηση της ελληνικής κοινωνίας στον 21ο αιώνα, αναδεικνύοντας τη σημασία της κοινωνικής ταυτότητας ως κρίσιμου παράγοντα για την κατανόηση της συλλογικότητας, της προόδου και των μορφών κοινωνικής οργάνωσης.
Το έργο εντάσσεται σε μια ευρύτερη ερευνητική κατεύθυνση που αναπτύσσει ο Π.Ε. Πετράκης και η ομάδα του γύρω από τη μελέτη των οικονομικών, κοινωνικών και πολιτισμικών συμπεριφορών.
Συγγραφείς: Π. Ε. Πετράκης, Κ.Η. Καυκά, Α.-Μ. Κανζόλα, Γ. Θραψανιώτης
Εκδόσεις: Quaestor, 2026
Δωρεάν Πλατφόρμα
E-Learning ΕΚΠΑ
Το E-Learning του ΕΚΠΑ εγκαινιάζει μία νέα πλατφόρμα (https://free.elearningekpa.gr) η οποία είναι αποκλειστικά για εγγεγραμμένους χρήστες και περιέχει δωρεάν προγράμματα καθώς και άρθρα/μελέτες/βιβλία σε διάφορους τομείς (δια βίου μάθηση, κοινωνία ,οικονομία, τεχνολογία, πολιτισμός, περιβάλλον , υγεία, φιλοσοφία κ.ά ).
Ποιος μπορεί
να εγγραφεί;
Στην πλατφόρμα μπορεί να εγγραφεί ο καθένας καθώς δεν υπάρχει κάποιος περιορισμός. Το μόνο που απαιτείται είναι να κάνετε είσοδο (sign in) χρησιμοποιώντας ένα username και ένα password της επιλογής σας.